Siła Słowa

Towarzystwo Naukowe Płockie wspólnie z Ogólnokształcącą Państwową Szkołą Muzyczną w Płocku zorganizowało konkurs językowy dla uczniów szkół podstawowych zatytułowany Siła słowa. W dniu 20 maja 2008 r. w siedzibie PSM uczestnicy rozwiązywali pisemne zadania pod kontrolą jury w składzie: mgr Ewa Chojnacka-Melcher, polonistka oraz dr Wiesław Koński, Sekretarz Generalny TNP, Redaktor Naczelny „Notatek Płockich”, Dziekan Wydziału Politologii Szkoły Wyższej im. Pawła Włodkowica w Płocku. Rozstrzygnięcie konkursu odbyło się 13 czerwca 2008 r. w siedzibie Towarzystwa Naukowego Płockiego. Gości zgromadzonych w Sali konferencyjnej im. Marii i Aleksandra Macieszów przywitał Sekretarz Generalny TNP dr Wiesław Koński. Następnie krótką prezentację zbiorów specjalnych Biblioteki im. Zielińskich poprowadziła mgr Agnieszka Ciechomska, pracownik TNP. Ogłoszenia wyników oraz wręczenia dyplomów i nagród dokonali wspólnie jurorzy – Ewa Chojnacka-Melcher i Wiesław Koński oraz Dyrektor Ogólnokształcącej Państwowej Szkoły Muzycznej w Płocku Mikołaj Burakowski. Uczestnicy konkursu prezentowali wysoki poziom – I miejsce zajęło ex equo 11 osób, II miejsce – ex equo 7 osób, III miejsce – 2 osoby.

Prezes Towarzystwa Naukowego Płockiego prof. ndzw. dr hab. inż. Zbigniew Kruszewski, pełniąc od października 2007 r. zaszczytną funkcję Przewodniczącego Rady Towarzystw Naukowych przy Prezydium PAN, zorganizował 30 maja 2008 r. w siedzibie TNP ogólnopolską konferencję pt. Rola i zasady funkcjonowania towarzystw naukowych w społeczeństwie wiedzy. Z tej okazji zjechali do Płocka wybitni przedstawiciele świata nauki z całego kraju, reprezentujący różne dziedziny wiedzy. Konferencję otworzył prof. ndzw. dr hab. inż. Zbigniew Kruszewski, który wygłosił referat zatytułowany Rola towarzystw naukowych w podnoszeniu poziomu wiedzy społeczności lokalnych. O finansowaniu budżetowym towarzystw naukowych mówił Dyrektor Departamentu Bazy Badawczej Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego Jan Kołodziejski. Znaczenie jakie dla nauki ma właściwa promocja udowadniali w swoich wystąpieniach i prezentacjach prof. dr hab. Marek Kowalczyk, Przewodniczący Polskiego Towarzystwa Farmakologicznego, Wiceprezes Towarzystwa Naukowego Warszawskiego, Członek RTN przy Prezydium PAN oraz red. Wiktor Niedzicki z TVP.  Referat pt. Rola Federacji Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT w rozwoju regionu i społeczeństwa lokalnego wygłosił Prezes NOT dr inż. Wojciech Ratyński.

Następnie rozpoczęła się dyskusja, w której m.in. swoje stowarzyszenia zaprezentowali ich  przedstawiciele obecni na konferencji. Na koniec przyjęto stanowisko w sprawie roli i zasad funkcjonowania towarzystw naukowych w społeczeństwie wiedzy.

Po zamknięciu obrad wszyscy uczestnicy zostali zaproszeni do ogrodu Towarzystwa Naukowego Płockiego na lunch i spotkanie integracyjne.

O roli promocji nauki opowiadał podczas konferencji red. Wiktor Niedzicki z TVP.

29 maja 2008 r. w Sali wystawowej im. Jakuba Chojnackiego w Towarzystwie Naukowym Płockim otwarta została wystawa fotografii autorstwa Stefana Deptuszewskiego (1912-1998), które przed laty autor przekazał do zbiorów TNP. Z obszernej kolekcji wybrano kilkadziesiąt prac, które znalazły się na ekspozycji. Dominują fotografie wykonane w latach 60. – 70. XX w. w krajach bałkańskich, głównie w byłej Jugosławii, w Bułgarii czy na Krymie, gdzie artysta wielokrotnie podróżował. Wszystkie zostały wykonane w technice czarno-białej, której Stefan Deptuszewski pozostał wierny do końca życia. Obok niewątpliwych walorów artystycznych, kompozycyjnych oraz technicznych, prace te stawią swoisty zapis etnograficzny obyczajów i kultury bałkańskiej. Odrębną grupę stanowią niezwykle nastrojowe pejzaże, głównie górskie. Ponadto na wystawie pokazano kilka prac wykonanych w różnych miejscach w Polsce.

Stefan Deptuszewski pochodził z Grodziska Mazowieckiego, skąd przybyli do TNP jego przyjaciele. Podczas wernisażu podzielili się swoimi wspomnieniami związanymi z osobą artysty.

Tradycyjnie w pierwszy weekend czerwca odbywały się Dni Historii Płocka. Towarzystwo Naukowe Płockie zainaugurowało tegoroczne obchody już w czwartek 29 maja 2008 r. sesją poświęconą błogosławionemu arcybiskupowi Antoniemu Julianowi Nowowiejskiemu. W ten sposób TNP włączyło się również w obchody Roku Abp. Nowowiejskiego, ogłoszonego w związku ze 150. rocznicą urodzin i 100. rocznicą wyświęcenia na biskupa. Trzeba podkreślić, że A. J. Nowowiejski był również silnie związany z Towarzystwem Naukowym Płockim, m.in. pełniąc funkcję wiceprezesa. W roku 1931 otrzymał Członkostwo Honorowe TNP.

Podczas rocznicowej sesji w Towarzystwie Naukowym Płockim o życiu arcybiskupa opowiadał ks. Tadeusz Żebrowski. Wiceprezes TNP ks. prof. dr hab. Michał M. Grzybowski wygłosił referat pt. Zasługi Abp. Antoniego Juliana Nowowiejskiego dla Płocka, natomiast jego działalność naukową omówiła prof. ndzw. dr hab. Anna M. Stogowska. Towarzystwo Naukowe Płockie wydało swoją 37. publikację bibliofilską – ilustrowany folder poświęcony A. J. Nowowiejskiemu z tekstem autorstwa ks. Michała M. Grzybowskiego.

Bł. Arcybiskup Antoni Julian Nowowiejski urodził się w 1858 r. we wsi Lubienia. Po ukończeniu gimnazjum w Radomiu przeniósł się w 1873 r. do Płocka, gdzie przebywał do końca życia. Od 1882 r. był profesorem liturgiki, łaciny i teologii moralnej w płockim Seminarium, następnie wicerektorem, a w latach 1901-1908 rektorem tejże uczelni. Sakrę biskupią przyjął 6 grudnia 1908 r. Na wyznaczonym stanowisku biskupim trwał 33 lata. Był kawalerem Orderu Polonia Restituta, doktorem h.c. UW, Honorowym Obywatelem Płocka. Doprowadził do rozbudowy gmachów seminarium oraz zmodernizował studia, które odtąd trwają sześć lat. W 1928 r. z jego inicjatywy zbudowano nowy gmach Biblioteki Diecezjalnej. Pozostawił po sobie liczne publikacje takie jak: Agenda Pasterska, Msza w okresie przednicejskim, Wykład liturgii Kościoła katolickiego, Płock – monografia historyczna. Dużym powodzeniem cieszył się jego modlitewnik Z Jezusem.

Po napaści Niemiec hitlerowskich na Polskę, pomimo różnych sugestii, by opuścił Płock, pozostał na miejscu. Nocą z 6 na 7 marca 1941 r. wraz z innymi kapłanami przewieziono go do obozu śmierci w Działdowie, gdzie poddawany był wielu torturom fizycznym i moralnym. Poniósł śmierć męczeńską prawdopodobnie 28 maja 1941 r. Miejsce pochowania jego zwłok pozostaje do dziś nieznane.

8 maja 2008 r. odbyło się w Towarzystwie Naukowym Płockim spotkanie z cyklu Kawiarenka pod różą wiatrów. Punktem wyjścia do opowieści o Krymie była twórczość Elmiry Seit-Ametovej, mieszkającej w Symferopolu na Krymie artystki tworzącej batiki – szczególną odmianę malarstwa na jedwabiu. Jednym z ulubionych motywów jej twórczości są kwiaty – stąd pomysł tytułu spotkania – Krymskie kwiaty z zapachem kawy. Aromatyczna kawa jest tradycyjnym, obowiązkowym poczęstunkiem, którym wita się każdego gościa w krymskim domu.

Spotkanie w TNP rozpoczął polsko-krymski akcent – znany płocki aktor Mariusz Pogonowski przeczytał kilka Sonetów krymskich Adama Mickiewicza. Bohaterce spotkania nie udało się wprawdzie dotrzeć do Płocka, uczestnicy mieli jednak możliwość podziwiania jej barwnych dzieł, kilkanaście z nich rozwieszono w sali TNP. Przywiozła je przyjaciółka i menedżerka artystki, Iwona Okraska, która poprowadziła spotkanie. Przygotowała też krótką prezentację dotyczącą techniki i historii batiku oraz przybliżyła postać Elmiry Seit-Ametovej. Artystka, choć pozostała w Symferopolu, była w pewien sposób obecna w Kawiarence pod różą wiatrów. Odbyła z gośćmi krótką rozmowę telefoniczną. Na miejscu o kulturze krymskiej opowiadał jej rodak Kurtmolla Abdulganiyev. Mówiący znakomicie po polsku poliglota, doktorant z socjologii w PAN od wielu lat mieszkający w Polsce. Uroki Krymu zaprezentowali w swojej prezentacji również przedstawiciele Biura Podróży Bezkresy organizującego wycieczki m.in. na Ukrainę. Na zakończenie wyświetlony został film z podróży po Krymie zrealizowany przez Zbigniewa Pawlaka.

Kurtmolla Abdulganiyev i Iwona Okraska

Jeden z batików Elmiry Seit-Ametovej

29 kwietnia 2008 r. otwarta została w Towarzystwie Naukowym Płockim wystawa pt. Płock nocą i nie tylko, na której zaprezentowano 19 prac płockiego fotografa, członka Płockiego Towarzystwa Fotograficznego, Stanisława Kraśniewskiego. Na zdjęciach przedstawił on znane płockie miejsca i obiekty, ale w nieco innym niż to zwykle bywa ujęciu. Zgodnie z tytułem fotografie zostały wykonane nocą, jest również kilka prac wykonanych o świcie lub o zmroku.

3 kwietnia 2008 r. przybył do Płocka z oficjalną wizytą Prezes NBP Sławomir Skrzypek. Głównym punktem w programie wizyty była uroczystość w Towarzystwie Naukowym Płockim. Spotkanie przyciągnęło liczne audytorium. Gości powitał Wiceprezes TNP ks. prof. dr hab. Michał M. Grzybowski. Głos zabrał również Prezydent Miasta Płocka Mirosław Milewski. Następnie z referatem nt. sytuacji ekonomicznej wystąpił Prezes NBP Sławomir Skrzypek.  Kulminacyjnym wydarzeniem uroczystości było otwarcie wystawy zatytułowanej Pamięci Wielkiego Polaka. Zaprezentowano na niej unikatowe zdjęcia z procesu projektowania i produkcji pierwszego polskiego banknotu kolekcjonerskiego z wizerunkiem papieża Jana Pawła II. Został on wyemitowany w 2006 r. w liczbie 2 milionów sztuk. Fotografie autorstwa Artura Tkaczyka, które dokumentują cykl powstawania banknotu zostały udostępnione przez Polską Wytwórnię Papierów Wartościowych S.A.
Wystawę zorganizowali wspólnie: Narodowy Bank Polski, Towarzystwo Naukowe Płockie, Polskie Towarzystwo Numizmatyczne Oddział w Płocku, a patronat objął Urząd Miasta Płocka.

Wystawą Pamięci Wielkiego Polaka Towarzystwo Naukowe Płockie wpisało się w obchody trzeciej rocznicy śmierci Ojca Świętego Jana Pawła II.
Wystawę zaplanowano do 25 kwietnia 2008 r.

Klimat – nieustająca zagadka – pod takim intrygującym tytułem dr Witold Lenart wygłosił  18 marca 2008 r. odczyt w Towarzystwie Naukowym Płockim.

Dr Witold Lenart jest pracownikiem Wydziału Geografii i Studiów Regionalnych UW, organizatorem i Kierownikiem Mazowieckiego Ośrodka Geograficznego w Murzynowie k. Płocka, Wicedyrektorem Centrum Badań nad Środowiskiem Przyrodniczym UW. Specjalizuje się w hydroklimatologii i sozologii. Jest autorem kilkudziesięciu prac i wielu artykułów z dziedziny ochrony środowiska. Członek TNP.

Odczyt zorganizowany został w kontekście występujących coraz częściej ekstremalnych zjawisk pogodowych, jak orkany i huragany, niosące ze sobą liczne zagrożenia. Większość tego typu zjawisk jest wynikiem globalnego ocieplenia klimatu, będącego zasadniczym problemem, nad którym pracują naukowcy. Właśnie na tym kluczowym zagadnieniu skupił się w swoim wystąpieniu dr Witold Lenart. Omówił wszystkie stwierdzone czynniki wpływające na ocieplenie, wśród których duży udział ma emisja ciepła wynikająca z działalności człowieka. Słuchacze zapoznani zostali nie tylko z naukowymi teoriami, ale usłyszeli również szereg potwierdzonych ciekawostek – jak np to, że kobiety emitują do otoczenia więcej dwutlenku węgla niż mężczyźni.

Oprócz omówienia zaistniałych faktów prelegent zaprezentował też postulowane przez naukowców rozwiązania niezbędne dla ograniczenia problemów klimatycznych, m.in. takie jak energetyka niskowęglowa, podatek węglowy czy konieczność znalezienia środków na wprowadzanie specjalistycznych technologii.

Zanzibar – afrykański sen na jawie – pod takim tytułem 28 lutego 2008 r. odbyło się w Towarzystwie Naukowym Płockim drugie spotkanie w nowym cyklu Kawiarenka pod różą wiatrów. O swojej przygodzie na Zanzibarze, należącej do Tanzanii wyspie na Oceanie Indyjskim, opowiadał Artur Gałach.

Artur Gałach ukończył warszawską AWF, jest dyplomowanym fizjoterapeutą, absolwentem Studium Trenerów Grupowych przy SWPS w Warszawie. Nauczyciel jogi, twórca Płockiej Akademii Jogi. Trener warsztatów z dziedziny psychoedukacji.

Na prezentowanych slajdach można było obejrzeć m.in. jedną z najpiękniejszych plaż na świecie, która przyciąga rzesze turystów. Oprócz widoków lazurowego morza i kołyszących się na wietrze palm, na Zanzibarze zachwyca niezwykły zapach przypraw, zwłaszcza goździków, ale również kakao, imbiru, gałki muszkatałowej i cynamonu. Ciekawostką jest również fakt, że na wyspie, w mieście Stown Town urodził się wokalista zespołu Queen Freddy Mercury. Uczestnicy mogli obejrzeć również charakterystyczne, lokalne malarstwo z Zanzibaru – karykatury zwierząt w intensywnych barwach – zwane tingatinga. 

Artur Gałach opowiada o urokach Zanzibaru.

KAWIARENKA POD RÓŻĄ WIATRÓW – MOJA INDONEZJA